การรับประกันสินค้า
ใช้สิทธิ์อย่างไรเมื่อของเสีย?

ใบรับประกันร้านค้ากับกฎหมายคุ้มครองผู้บริโภค ต่างกันอย่างไร

ใบรับประกัน (warranty card) ที่แถมมากับสินค้าเป็นเงื่อนไขที่ผู้ขายหรือผู้ผลิตกำหนดขึ้นเอง เช่น รับประกัน 1 ปี ซ่อมฟรีเฉพาะความเสียหายจากการผลิต ไม่ครอบคลุมการใช้งานผิดวิธีหรืออุบัติเหตุ เงื่อนไขจึงต่างกันไปตามแต่ละยี่ห้อและร้านค้า ผู้ซื้อควรอ่านให้ครบว่าใบรับประกันคุ้มครองอะไรบ้าง มีอายุกี่เดือนหรือกี่ปี และต้องส่งซ่อมที่ไหน แยกจากนี้คือสิทธิตามกฎหมายที่มีอยู่แล้วโดยไม่ต้องมีใบรับประกันก็ได้ เช่น สิทธิตามประมวลกฎหมายแพ่งและพาณิชย์เรื่องความชำรุดบกพร่องของทรัพย์สินที่ซื้อขาย ซึ่งผู้ขายต้องรับผิดหากสินค้าชำรุดในลักษณะที่ทำให้เสื่อมราคาหรือใช้งานไม่ได้ตามปกติ แม้ใบรับประกันจะหมดอายุหรือร้านค้าไม่ได้ออกใบรับประกันให้ก็ตาม

สินค้าไม่ปลอดภัยทำให้เกิดความเสียหาย ฟ้องได้กี่ปี

หากสินค้าไม่ได้แค่ชำรุดแต่ไม่ปลอดภัยจนก่อความเสียหายต่อชีวิต ร่างกาย หรือทรัพย์สิน เช่น เครื่องใช้ไฟฟ้าลัดวงจรจนไฟไหม้ พระราชบัญญัติความรับผิดต่อความเสียหายที่เกิดขึ้นจากสินค้าที่ไม่ปลอดภัย พ.ศ. 2551 (กฎหมาย PL) กำหนดให้ผู้ผลิต ผู้นำเข้า หรือผู้ขายที่ระบุตัวผู้ผลิตไม่ได้ ต้องร่วมกันรับผิดโดยผู้เสียหายไม่ต้องพิสูจน์ว่าใครประมาท เพียงพิสูจน์ว่าสินค้าไม่ปลอดภัยและก่อความเสียหายจริง กฎหมายนี้กำหนดอายุความฟ้องร้องไว้ไม่เกิน 3 ปีนับแต่วันที่รู้ถึงความเสียหายและรู้ตัวผู้ต้องรับผิด และไม่เกิน 10 ปีนับแต่วันที่มีการขายสินค้านั้น

Lemon Law ร่างกฎหมายใหม่ที่ ครม. เพิ่งอนุมัติ เปลี่ยนอะไร

วันที่ 16 มิถุนายน 2569 คณะรัฐมนตรีเห็นชอบร่างพระราชบัญญัติความรับผิดเพื่อความชำรุดบกพร่องของสินค้า หรือ Lemon Law ซึ่งยังต้องผ่านการพิจารณาของรัฐสภาก่อนมีผลบังคับใช้จริง สาระสำคัญคือย้ายภาระการพิสูจน์จากผู้บริโภคไปให้ผู้ขาย โดยหากสินค้าทั่วไปชำรุดภายใน 6 เดือน หรือยานพาหนะชำรุดภายใน 1 ปีนับจากวันส่งมอบ กฎหมายจะสันนิษฐานไว้ก่อนว่าเป็นความชำรุดบกพร่องที่มีมาแต่ต้น ผู้ขายต้องเป็นฝ่ายพิสูจน์หักล้างเอง ไม่ใช่ผู้บริโภคต้องพิสูจน์เหมือนปัจจุบัน ร่างกฎหมายยังกำหนดกรอบเวลาซ่อม เช่น สินค้าทั่วไปและรถจักรยานยนต์ต้องซ่อมเสร็จภายใน 60 วัน ยานพาหนะภายใน 90 วันนับจากวันที่ส่งซ่อม หากซ่อมไม่ได้ตามกำหนดผู้บริโภคมีสิทธิเรียกเปลี่ยนสินค้าหรือคืนเงิน ทั้งนี้กฎหมายที่กำลังร่างนี้ยังไม่มีผลบังคับใช้ ควรติดตามความคืบหน้าก่อนอ้างอิงใช้สิทธิจริง

ก่อนเคลมประกันสินค้า ควรเตรียมอะไรบ้าง

• เก็บใบเสร็จหรือใบกำกับภาษีไว้เป็นหลักฐานวันที่ซื้อ เพราะร้านค้ามักนับอายุประกันจากวันนี้
• ถ่ายรูปหรือวิดีโอสภาพสินค้าและอาการเสียไว้ก่อนส่งซ่อม เผื่อร้านค้าโต้แย้งภายหลัง
• อ่านเงื่อนไขใบรับประกันว่าครอบคลุมอาการเสียแบบนี้หรือไม่ และต้องส่งซ่อมที่ศูนย์ใดจึงจะไม่เสียสิทธิ
• สอบถามระยะเวลาซ่อมและทางเลือกหากซ่อมไม่ได้ เช่น เปลี่ยนเครื่องใหม่หรือคืนเงินบางส่วน

ร้านค้าปฏิเสธเคลมโดยไม่มีเหตุผล ทำอย่างไรได้

หากร้านค้าปฏิเสธการเคลมโดยไม่มีเหตุผลที่สมเหตุสมผล หรือไม่ปฏิบัติตามเงื่อนไขในใบรับประกันที่ตนเองออกให้ ผู้บริโภคสามารถร้องเรียนไปยังสำนักงานคณะกรรมการคุ้มครองผู้บริโภค (สคบ.) ได้ทั้งทางเว็บไซต์และสายด่วน 1166 หรือหากซื้อสินค้าออนไลน์ผ่านแพลตฟอร์มอีคอมเมิร์ซ หลายแพลตฟอร์มมีนโยบายคุ้มครองผู้ซื้อแยกต่างหากที่เรียกเงินคืนได้เร็วกว่าการรอกฎหมายเข้าสู่กระบวนการ ควรลองใช้ช่องทางนี้ก่อนหากเข้าเงื่อนไข