ประกันอัคคีภัยบ้านคืออะไร คุ้มครองอะไรบ้าง
ประกันอัคคีภัยบ้านเป็นประกันวินาศภัยที่คุ้มครองความเสียหายของสิ่งปลูกสร้างจากภัยหลัก 6 อย่าง ได้แก่ ไฟไหม้ ฟ้าผ่า ระเบิด ภัยจากยานพาหนะชน ภัยจากอากาศยาน และภัยเนื่องจากน้ำที่ไม่ใช่น้ำท่วม เช่น น้ำประปาแตกภายในอาคาร แต่ไม่รวมน้ำท่วม น้ำซึมจากฐานราก หรือท่อประปาแตกนอกอาคาร หากต้องการความคุ้มครองเพิ่มเติมอย่างน้ำท่วม พายุ หรือแผ่นดินไหว ต้องซื้อความคุ้มครองส่วนขยายเพิ่มต่างหาก กรมธรรม์บางเจ้ายังพ่วงบริการเสริมอย่างช่างประปาไฟฟ้าฉุกเฉินหรือกำจัดสัตว์ดุร้ายมาให้ด้วย ทั้งนี้ประกันอัคคีภัยพื้นฐานต่างจาก "ประกันภัยบ้านและทรัพย์สิน" ที่ครอบคลุมกว้างกว่า เช่น ทรัพย์สินภายในบ้านถูกโจรกรรม หรือความรับผิดต่อบุคคลภายนอก
ทำไมธนาคารถึงบังคับให้ทำตอนกู้บ้าน
เมื่อกู้ซื้อบ้าน ธนาคารจะให้ผู้กู้จดจำนองบ้านเป็นหลักประกันเงินกู้ หากเกิดไฟไหม้หรือภัยที่กรมธรรม์คุ้มครองจนบ้านเสียหาย หลักประกันของธนาคารก็เสียหายไปด้วย ธนาคารจึงกำหนดให้ผู้กู้ทำประกันอัคคีภัยตลอดอายุสัญญาเงินกู้ เพื่อให้มีเงินชดเชยมาซ่อมแซมหรือปิดยอดหนี้คงเหลือหากเกิดเหตุไม่คาดฝัน ส่วนใหญ่ธนาคารจะเรียกเก็บเบี้ยปีแรกพร้อมค่าใช้จ่ายวันโอน แล้วให้ผู้กู้ต่ออายุเองทุกปีตลอดระยะเวลาที่ยังผ่อนอยู่ กรณีซื้อบ้านด้วยเงินสดไม่มีเงินกู้ผูกพัน กฎหมายไม่ได้บังคับให้ต้องทำประกันอัคคีภัย แต่ก็ยังแนะนำให้ทำไว้เพื่อป้องกันความเสียหายที่อาจเกิดขึ้น
ทุนประกันคำนวณอย่างไร เลือกซื้อเองได้ไหม
ทุนประกันที่เหมาะสมคำนวณจากมูลค่าสิ่งปลูกสร้างเท่านั้น ไม่รวมราคาที่ดิน เพราะที่ดินไม่มีวันไหม้ไฟ วิธีประเมินคร่าว ๆ คือนำพื้นที่ใช้สอยคูณราคาก่อสร้างต่อตารางเมตรตามมาตรฐานทั่วไป หากมีส่วนต่อเติมก็ควรรวมมูลค่าส่วนนั้นเข้าไปด้วย ทำให้ทุนประกันมักต่ำกว่าราคาซื้อขายบ้านทั้งหลังที่รวมที่ดินอยู่มาก ในแง่การเลือกบริษัทประกัน แม้ธนาคารจะเป็นผู้เสนอกรมธรรม์ให้ตอนขอสินเชื่อ แต่ผู้กู้มีสิทธิ์เลือกซื้อจากบริษัทประกันอื่นได้เอง ตราบใดที่ทุนประกันและเงื่อนไขความคุ้มครองตรงตามเกณฑ์ที่ธนาคารกำหนด และระบุให้ธนาคารเป็นผู้รับผลประโยชน์อันดับแรกในกรมธรรม์ ซึ่งบางครั้งเบี้ยประกันที่ซื้อเองอาจถูกกว่าที่ธนาคารเสนอ จึงควรลองเทียบราคาก่อนต่ออายุทุกปี
ข้อควรรู้ก่อนต่ออายุหรือเปลี่ยนบริษัทประกัน
ประกันอัคคีภัยที่พ่วงกับสินเชื่อบ้านต้องต่ออายุทุกปีตลอดระยะเวลาที่ยังมีหนี้คงค้างอยู่ ก่อนต่ออายุอัตโนมัติควรเช็กเบี้ยประกันจากหลายบริษัทเทียบกัน เพราะราคาต่างกันได้พอสมควรแม้ความคุ้มครองใกล้เคียงกัน ควรอ่านเงื่อนไขข้อยกเว้นให้ครบ โดยเฉพาะเรื่องน้ำท่วมที่ไม่รวมอยู่ในแผนพื้นฐาน หากบ้านอยู่ในพื้นที่เสี่ยงน้ำท่วมหรือแผ่นดินไหวควรพิจารณาซื้อความคุ้มครองส่วนขยายเพิ่ม และเมื่อผ่อนบ้านหมดแล้วก็ยังควรทำประกันอัคคีภัยต่อไปด้วยตัวเอง เพราะบ้านยังเป็นทรัพย์สินก้อนใหญ่ที่สุดของครอบครัวอยู่ดี